• info@besiktasdivan.com

Kurumsal

Tüzük

Beşiktaş JK tüzüğünü görmek için tıklayınız

Kuruluş

1902 yılında, 22 kişiden oluşan grup o zamanların Medine Muhafızı Şhaplı Osman Ferit Paşa'nın Beşiktaş'ın Serencebey Semti'nde bulunan konağının bahçesinde, haftanın belirli günlerinde bir araya gelip çeşitli jimnastik hareketleri yapmaktaydılar. Şhaplı Osman Ferit Paşa'nın oğulları Mehmet Şamil Şhaplı ve Hüseyin Bereket ile mahalledeki birkaç genç, aletli ve aletsiz jimnastik, barfiks, boks, güreş, halter gibi spor dallarına ilgiliydiler. O yıllarda siyasi nedenlerden ötürü toplanma olaylarına karşı, şehrin birçok yerinde hafiyeler kol gezmekteydi. Serencebey'de bir araya gelen bu 22 kişilik grup, hafiyelerin yaptığı bir baskın sonucu karakola düşmüştür. Ancak, II. Abdülhamid'in başyaveri Mehmet Paşa ve kuşçubaşı Behçet Bey'in de aralarında bulunduğu saray erkânından kişiler, yeni kurulan bu kulübün aletli jimnastik, güreş, boks ve halter gibi insan sağlığına faydalı sporlarla uğraşan bir mektep olduğuna padişahı inandırmaları, o dönemde hoş karşılanmayan ve dini yönden haram olarak kabul edilen futbol oyununu oynamamaları ve sadece beden hareketi yapmaları sebebiyle herhangi bir ceza almamışlardır. Daha sonra isimlerini Osmanlı Beşiktaş Terbiye-i Bedeniye Mektebiç olarak değiştirmişlerdir. II. Abdülhamit ise kulübün belirtilen spor dalları ile uğraşmaları için özel bir ferman çıkararak faaliyetlerine izin vermiştir. O zamanların boksör ve güreşçilerinden Kenan Bey de, sporculara güreş ve boks antrenmanları yaptırmıştır.

1903 yılının Mart ayında özel izinle Beşiktaş Bereket Jimnastik Kulübü kurulmuştur. Asıl Çerkesçe ismi Berekhetiqo olup bazı kurucuların mensup olduğu Çerkes sülalesinden gelmektedir, Türkçeye Bereket olarak çevirilmiştir. Mehmet Şamil Şhaplı, kulübün ilk başkanı, Hüseyin Bereket ise ilk genel sekreteri olarak seçilmiştir.[8] Kulüp ismini ise Şhaplı Osman Ferit Paşa'nın dedesi olan Mirzaiko Bereket Bey ve babası Bereketiko Hasan Bey'den almıştır. Şhaplı Osman Ferit Paşa, 1870'lerin sonunda Beşiktaş Serencebey yokuşundaki konağını satın almış ve kulüp bu konakta kurulmuştur.

1908'deki İkinci Meşrutiyet ile birlikte sportif faaliyetlere biraz daha serbestlik tanınmıştır. Edirne'de bulunan Fuat Balkan ve Mazhar Kazancı, 31 Mart 1909 tarihinde İstanbul'da yaşanan 31 Mart İsyanı sebebiyle Hareket Ordusu ile birlikte İstanbul'a gelmiştir. Siyasi olayların yatışmasının ardından, eskrim hocası olan Fuat Balkan ile güreş ve halter sporu başta olmak üzere çeşitli spor dalları ile uğraşan Mazhar Kazancı, Serencebey'de jimnastik yapan grupla birlikte spor faaliyetlerini icra etmeye başlamışlardır. Fuat Balkan'ın Ihlamur'da bulunan evinin alt kısım kulüp binası yapılarak; kulübün adı Beşiktaş Osmanlı Jimnastik Kulübü olarak değiştirilmiştir. 13 Ocak 1910 tarihinde Beyoğlu Mutasarrıfı Muhittin Bey Beşiktaş Osmanlı Jimnastik Kulübü'nü tescil ettirmiştir. Böylece Beşiktaş, tescil edilen ilk Türk spor kulübü olmuştur. Ancak o dönemde Osmanlı Devletinde herhangi bir Cemiyetler (dernekler) Yasası bulunmadığı için kulüp özel bir izinle tescil edilebilmiş ve bu tescil günümüzde hâlâ muğlaklığını korumaktadır. Bahis olan Cemiyetler Yasası 1912'de meclisten geçmiştir. Bu nedenle Galatasaray ve Fenerbahçe'nin tescilleri ile ilgili böyle bir muğlaklık söz konusu değildir. Kulübün tescil edilmesinden sonra semtte yaşayan gençlerin de katılmasıyla beraber kulübün sporcu sayısı 150'ye yükselmiştir. Daha sonra, Ihlamur'da bir evin alt kısmında yer alan kulüp merkezi de Akaretler'deki 49 numaralı binaya, sonradan ise 84 numaralı binaya taşınmıştır. Bu binanın arkasında bulunan bahçe ise 600 altın harcanarak spor sahasına dönüştürülmüştür. Böylelikle kulüp, düzenli bir lokale, tesise ve sporculara sahip olmuştur.

Kurucularımız

Beşiktaş Jimnastik Kulübü, büyük çoğunluğu Kafkasya, özellikle Çerkes kökenli olan 22 kişi tarafından kurulmuştur. Ahmet ve Mehmet Ali Fetgeri kardeşler, Batum bölgesinden göç etmiş bir soydan, Mehmet Şamil ve Hüseyin Bereket ise Dağıstanlı Şeyh Şamil'in soyundan gelmektedir.

 

• 1 Ahmet Fetgeri (Deniz albayı)

• 2 Mehmet Ali Fetgeri (Öğretmen-Yazar)

• 3 Fuat Balkan (Emekli Binbaşı-Kocaeli mebusu)

• 4 Mehmet Şamil Şhaplı (Osman Paşazade

• 5 Hüseyin Bereket (Osman Paşazade)

• 6 Nazım Nazif Ander (Kadızade-Ziraat mühendisi)

• 7 Hamza Osman Erkan (Osman Paşazade-Eski Afyon milletvekili)

• 8 Behçet Asal

• 9 Kenan Bey (II.Abdülhamit'in özel muhafızı)

• 10 Mehmet Paşa (Seryaver)

• 11 Deli Fuad Paşa (müşîr)

• 12 Tayyareci Fethi Bey (Hava Yüzbaşı)

• 13 Muhittin Paşa (Eski Kahire Büyükelçisi)

• 14 Ali Kılıç (Eski Gaziantep milletvekili)

• 15 Mazhar Kazancı (Süvari Subayı)

• 16 Ziya Karamürsel (Hazine-i Hassa Müdürü)

• 17 Ahmet Paşa (Sürre Emiri)

• 18 Şükrü Paşa (Eski Viyana Büyükelçisi)

• 19 Mahmut Naci Bey (Fizan milletvekili)

• 20 Şevket Cenani (Başvekil Kadri Paşazade)

• 21 Cami Baykurt (Fizan milletvekili)

• 22 Ahmet Şerafettin Bey (Öğretmen, yüzbaşı) (Futbol Şubesi)

Renkler ve Armamız

Uzun yıllardır yapılan araştırmalar ve çeşitli kaynaklardan toplanan bulgular neticesinde; bilindiği üzere Beşiktaş'ın ilk renklerinin kırmızı beyaz şeklinde olduğu, ancak Balkan Savaşı'nın kaybedilmesinden sonra şehit düşen, yaralanan veya esir edilen 340.000'den fazla askerin yasını tutmak amacıyla renklerin karartılıp siyah beyaz olarak değiştirildiği yazılmaktadır.

Ancak Beşiktaş Yönetimi; 100. yılını anlatan belgesel için yaptığı çalışmalara dayanarak Beşiktaş'ın kırmızı rengi hiç kullanmadığını, kuruluşundan itibaren siyah beyaz renkleri kullandığını iddia etmektedir. İlk zamanlar ferdî sporlar yapılması sebebiyle kulüp için herhangi bir forma rengine ihtiyaç duyulmamıştır. Fakat, kulübün sporcu sayısının gittikçe artması sebebiyle, Mehmet Şamil Bey kurucular heyetini toplamış ve okul zamanlarında kullandığı ve okulunun renklerini taşıyan bir rozeti heyete göstererek, buna benzer bir rozet yaptırılması gerektiği fikrini kabul ettirmiştir. Bu toplantıda kulübün renkleri de sonradan değiştirilmiş renklere sadık kalınarak siyah ve beyaz olarak belirlenmiştir.

Beşiktaş'ın ilk rozetine, Fransız mektebinin rozetinden esinlenilerek miladi yıl olarak 1903, üst bölüme Eski Türkçe (Osmanlıca) بشكطاش (Beşiktaş) yazılırken, sağ tarafa ژ (j) sol tarafa da ق (k) harfleri koyulmuştur. Rozetin arka kısmında İstanbul'da yapıldığı yazmakta, iç kısmında ise rozeti yapan kişinin mührü bulunmaktadır. Rozetteki armada yer alan yıldız altı köşeli olarak tasarlanmıştır. 1908 yılındaki İkinci Meşrutiyet'e kadar altı köşeli bu yıldız kullanılmıştır. Bu rozet, İskender Yakak tarafından kulübün onursal başkanı Süleyman Seba'ya hediye edilmiştir.

Beşiktaş'ın armasında yer alan ilk beyaz çizgi 1'i; 3 siyah çizgi 3'ü; ve ikinci beyaz çizgi de 1'i temsil etmektedir. Amblem 9 bölümden meydana gelmiştir. Yukarı kısımda yer alan dört numara yan yana yazıldığında, rumi takvimde kulübün kuruluş yılı olan 1903 sayısına denk gelen ١٣١٩ (1319) sayısı ortaya çıkmaktadır. Beşiktaş, ilk tescil edilen kulüp olması sebebiyle, armasında Türk bayrağını taşıma hakkı kazanmıştır. Haziran 2013 tarihinde kulübün tüzüğünde yapılan değişiklikle birlikte, kartal figürlü resmî bir arması daha olmuştur.


19 Mayıs

Beşiktaş Jimnastik Kulübü'nün girişimleriyle Fenerbahçe Stadı'nda 24 Mayıs 1935'te "Atatürk Spor Günü" adı altında kutlanan bu ilk 19 Mayıs, Galatasaray ve Fenerbahçeli yüzlerce sporcunun da katılımıyla bir spor günü hâline gelmiştir. Bu organizasyondan bir süre sonra gerçekleşen Spor Kongresi'nde söz alan Beşiktaş kurucu üyesi Ahmet Fetgeri Aşeni, kutlanan Atatürk Günü'nün tüm gençliğe mal edilebilmesi için "19 Mayıs Gençlik ve Spor Bayramı" adı altında her yıl yapılmasını teklif etmiştir. Kongrede oylanan bu öneri kabul edilmiş ve Ebedi Şef Atatürk'ün de onayıyla yasalaşmıştır. 19 Mayıs, 20 Haziran 1938 tarihli kanunla "Gençlik ve Spor Bayramı" adını almıştır.

Başkanlar

1. Mehmet Şamil Şhaplı 1903-08

2. Şükrü Paşa 1908-11

3. Fuat Paşa 1911-18

4. Fuat Balkan 1918-23, 1926-28, 1935-38

5. Salih Bey 1923-24

6. Ahmet Fetgeri Aşeni 1924-26, 1928-30

7. Emin Şükrü Kunt 1930-32

8. Abdülkadir Ziya Karamürsel 1932-35, 1938-39, 1941-42

9. Yusuf Ziya Erdem 1939-41

10. Abdullah Ziya Kozanoğlu 1942-50, 1952-55

11. Ekrem Amaç 1950

12. Salih Fuat Keçeci 1950-52

13. Tahir Söğütlü 1955-56

14. Danyal Akbel 1956-57

15. Ferhat Nasır 1957

16. Nuri Togay 1957-58, 1959-60

17. Enver Kaya 1958

18. Hakkı Yeten 1960-63, 1964-66, 1967-68

19. Selahattin Akel 1963-64

20. Hasan Salman 1966-67

21. Talat Asal 1968-69

22. Rüştü Erkuş 1969-70

23. Agasi Şen 1970-71

24. Himmet Ünlü 1971-72

25. Şekip Okçuoğlu 1972-73

26. Mehmet Üstünkaya 1973-77, 1981-84

27. Gazi Akınal 1977-79, 1979-80

28. Hüseyin Cevahiroğlu 1979

29. Rıza Kumruoğlu 1980-81

30. Süleyman Seba 1984-2000

31. Serdar Bilgili 2000-04

32. Yıldırım Demirören 2004-12

33. Fikret Orman 2012-19

34. Ahmet Nur Çebi 2019-23

35. Hasan Arat 2023-24

36. Serdal Adalı[1] 2024-günümüz

 

Geçici Başkanlar

 1 Nuri Togay 10 Şubat 1970 - 29 Mart 1970

2 Yalçın Karadeniz 27 Şubat 2012 - 25 Mart 2012

3 Hüseyin Yücel 29 Kasım 2024 - 29 Aralık 2024

 

Fahri Başkanlar

 1 Ömer Hilmi Efendi 1910 - 1913

2 Recep Peker 1931 - 1946

3 Adnan Menderes 1950 - 1954